Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc: EVN phải giữ vai trò nòng cốt trong bảo đảm an ninh năng lượng

Theo Phó Thủ tướng Thường trực, trong bối cảnh đất nước đặt mục tiêu tăng trưởng cao, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính, vai trò của ngành điện càng trở nên quan trọng. Sự phát triển của các trung tâm dữ liệu, công nghệ cao và các ngành sản xuất mới đòi hỏi nguồn điện ổn định, chất lượng, an toàn, chi phí hợp lý và có khả năng đáp ứng nhanh nhu cầu tăng trưởng.

Bên cạnh đó, tình hình thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường, đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với bảo đảm an ninh năng lượng. Việt Nam muốn trở thành trung tâm sản xuất mới của khu vực, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu thì phải bảo đảm các điều kiện nền tảng, trong đó điện năng là yếu tố quan trọng.

Theo định hướng giai đoạn 2026-2030, Việt Nam phấn đấu duy trì tăng trưởng GDP hai con số, kéo theo nhu cầu điện tiếp tục tăng cao và tạo áp lực lớn đối với hệ thống điện. Phó Thủ tướng Thường trực cho rằng EVN và các doanh nghiệp nhà nước phải tiếp tục giữ vai trò nòng cốt, đồng thời huy động hiệu quả nguồn lực của các thành phần kinh tế trong phát triển hệ thống điện.

Về tái cơ cấu EVN, Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh đây không phải là việc tinh gọn bộ máy đơn thuần mà phải gắn với yêu cầu xây dựng Tập đoàn mạnh hơn, làm chủ khoa học, công nghệ, nâng cao năng lực cạnh tranh và đóng góp hiệu quả hơn vào phát triển năng lượng, tăng trưởng kinh tế của đất nước.

Phó Thủ tướng Thường trực đề nghị EVN xác định xây dựng Tập đoàn trở thành tập đoàn kinh tế mạnh, quy mô lớn, có năng lực cạnh tranh cao là mục tiêu chiến lược, xuyên suốt. Theo đó, đến năm 2030, EVN phấn đấu nằm trong nhóm 3 doanh nghiệp Việt Nam có mặt trong Top 500 doanh nghiệp lớn nhất thế giới, trong đó phải hướng tới thứ hạng cao chứ không chỉ đặt mục tiêu có mặt trong bảng xếp hạng.

Theo Phó Thủ tướng Thường trực, chỉ khi EVN đủ mạnh mới có điều kiện thực hiện tốt vai trò nòng cốt, dẫn dắt trong bảo đảm an ninh năng lượng, cung ứng điện ổn định, chất lượng cho phát triển kinh tế-xã hội và đời sống nhân dân. Cùng với phát huy nội lực, tự chủ về chiến lược, công nghệ và quản trị, EVN cần tiếp tục nhận được sự hỗ trợ của Nhà nước theo quy định của pháp luật.

Phó Thủ tướng Thường trực đề nghị EVN tập trung đánh giá đầy đủ tình hình sản xuất, kinh doanh, làm rõ kết quả, hạn chế và nguyên nhân; nhất là khả năng bảo đảm cung ứng điện trong những thời điểm phụ tải tăng cao. Tập đoàn cần chủ động tham gia vào quá trình điều chỉnh Quy hoạch điện VIII, phát hiện những bất cập, nâng cao chất lượng dự báo phụ tải, đề xuất danh mục dự án khả thi, bảo đảm đồng bộ giữa nguồn và lưới điện.

Sản lượng điện sản xuất và nhập khẩu toàn hệ thống đạt 235,82 tỷ kWh, tăng 9,3% so với cùng kỳ năm 2025; sản lượng điện thương phẩm đạt 210,4 tỷ kWh, tăng 9,8%. Nhu cầu sử dụng điện tăng cao trong tháng 5 và tháng 6, lần lượt tăng 12% và 14,53% so với cùng kỳ; riêng miền Bắc tăng 14,7% và 17,5%. Các chỉ tiêu kinh tế-kỹ thuật về độ tin cậy cung cấp điện, tổn thất điện năng của EVN tiếp tục nằm trong nhóm 4 nước dẫn đầu ASEAN.

Trong 8 tháng đầu năm, giá trị khối lượng đầu tư toàn Tập đoàn ước đạt 76.820 tỷ đồng, bằng 62,2% kế hoạch; giải ngân đạt 69.535 tỷ đồng, bằng 56,3% kế hoạch. EVN đã khởi công 118 công trình lưới điện từ 110-500 kV và đóng điện 116 công trình.

Một số dự án nguồn điện quan trọng tiếp tục được triển khai, trong đó dự án Nhiệt điện Quảng Trạch I dự kiến hoàn thành trong năm 2026; dự án LNG Quảng Trạch II đã ký hợp đồng EPC, dự kiến hoàn thành năm 2030; LNG Quảng Trạch III đang hoàn thiện thủ tục, phấn đấu khởi công đầu năm 2027.

Về tài chính, ông Đặng Hoàng An cho biết sau giai đoạn khó khăn trong các năm 2022-2023, EVN đã triển khai nhiều giải pháp tiết giảm chi phí, điều hành linh hoạt và cơ cấu lại hoạt động. Đến ngày 30/6/2026, Tập đoàn đã xử lý hết số lỗ lũy kế tích tụ từ các năm trước. Trong 8 tháng đầu năm, doanh thu toàn Tập đoàn đạt 482.042 tỷ đồng, bằng 70% kế hoạch năm; lợi nhuận ước đạt 12.215 tỷ đồng, bằng 103% kế hoạch; nộp ngân sách nhà nước khoảng 17.160 tỷ đồng, bằng 65% kế hoạch.

Các chỉ tiêu an toàn tài chính cơ bản được bảo đảm, song nhu cầu vốn lớn cho đầu tư phát triển hệ thống điện trong giai đoạn tới đặt ra yêu cầu tăng khả năng huy động nguồn vốn dài hạn. Từ nay đến cuối năm, EVN phấn đấu bảo đảm cung ứng điện trong mọi tình huống, với dự báo nhu cầu điện 4 tháng cuối năm tăng khoảng 10,5-12%.